Made in Solingen – wat de naam juridisch betekent

„Solingen” staat op ontelbare scharen, messen en nagelinstrumenten. Velen houden het voor een marketingwoord. Het is echter een juridisch begrip – en een verrassend streng begrip.

Een eigen regeling voor een stadsnaam

De naam wordt beschermd door de Verordnung zum Schutz des Namens Solingen (verordening ter bescherming van de naam Solingen), kortweg de Solingenverordening. Zij dateert van 16 december 1994, trad op 1 januari 1995 in werking en steunt op § 137 van de Duitse merkenwet.

Haar voorloper was de „Gesetz zum Schutze des Namens Solingen” van 1938 – de allereerste regeling die de naam voor snijwaren juridisch veiligstelde. Solingen geldt daarmee als de enige stadsnaam ter wereld met een eigen beschermingsverordening van dit type.

Twee voorwaarden – en beide moeten vervuld zijn

§ 1 van de verordening is kort en ondubbelzinnig. De naam Solingen mag in het handelsverkeer alleen worden gebruikt voor snijwaren die

• in alle wezenlijke fabricagestappen binnen het Solingse industriegebied zijn bewerkt en afgewerkt, en
• naar grondstof en bewerking geschikt zijn om het aan hun soort eigen gebruiksdoel te vervullen.

Doorslaggevend is het „en”. Is ook maar één van beide voorwaarden niet vervuld, dan is het gebruik van de naam ontoelaatbaar.

Dat heeft een gevolg dat velen verrast: een schaar kan in Solingen gemaakt zijn en de naam toch niet mogen dragen – namelijk wanneer zij niet aan de kwaliteitseis voldoet. Solingen is dus niet alleen een herkomst-, maar ook een kwaliteitsaanduiding.

Waar ligt het „Solingse industriegebied”?

De verordening omschrijft het gebied duidelijk: de stad Solingen en de in het district Mettmann gelegen stad Haan. Meer niet.

Het meest voorkomende misverstand

Hardnekkig houdt het gerucht stand dat het zou volstaan een elders vervaardigd lemmet in Solingen even na te slijpen of er een klinknagel te zetten. Dat is onjuist. De verordening verlangt alle wezenlijke fabricagestappen – één enkele bewerking is niet genoeg.

Wat precies als „wezenlijke fabricagestap” geldt, legt de verordening bewust niet in detail vast. Die vraag is overgelaten aan de praktijk van de plaatselijke bedrijven; de bevoegde brancheverenigingen en de kamer van koophandel hebben daarvoor minimumeisen geformuleerd.

Wat allemaal als „snijwaar” geldt

Het begrip is ruimer dan gedacht en de opsomming in de verordening is niet uitputtend. Daartoe behoren onder meer:

• scharen, messen, bestek en lemmeten
• tafelgerei zoals notenkrakers, kurkentrekkers, briefopeners of sigarenknippers – ook als ze helemaal niet snijden
• snijdend keukengereedschap zoals blikopeners en messenslijpers
• scheermessen, scheermesjes en scheerapparaten
• tondeuses en andere lichaamsverzorgingsapparaten
• blanke wapens

Nagelscharen, nageltangen en nagelriemscharen vallen daarmee duidelijk onder de bescherming.

Wat dit voor u betekent bij de aankoop

Staat op een instrument rechtmatig „Solingen”, dan weet u twee dingen: het is in Solingen of Haan vervaardigd – en het voldoet aan een kwaliteitseis die verder gaat dan de loutere herkomst.

Waar u op moet letten:

• „Solingen” alleen zegt meer dan „German Design” of „Solingen Steel”. Zulke formuleringen omzeilen de verordening taalkundig, omdat ze niet rechtstreeks naar de herkomst van de waar verwijzen.
• De naam van de fabrikant hoort erbij. Serieuze Solingse manufacturen slaan hun firmamerk in het instrument.
• De prijs is een indicator. Een echte Solingse schaar doorloopt zo'n 80 bewerkingsstappen. Voor een dumpprijs is die niet te krijgen.

Conclusie

De naam Solingen is geen reclamebelofte, maar een wettelijk verankerde uitspraak over herkomst en kwaliteit. Precies daarom wordt hij zo vaak misbruikt – en precies daarom loont een tweede blik op het instrument.

Dit artikel geeft een overzicht en is geen juridisch advies. De tekst van de verordening is openbaar in te zien op gesetze-im-internet.de.

Echte Solingse instrumenten bij nagelzange.de:

• Nagelscharen uit Solingen
• Dreiturm Solingen – het complete assortiment
• Nagelriemscharen en nagelriemtangen
• Nageltangen

Lees ook: Hoe een Solingse schaar ontstaat en De anatomie van een schaar.

Passende producten